Belirtiler Beklenmeden Tarama Yapılmalı

Sağlıklı hissetmek, kanser gibi ciddi hastalıklar açısından yanlış bir güvenlik sinyali verebilir. Beyin, akciğer, meme, böbrek, karaciğer ve pankreas gibi organlarda gelişen bazı tümörler, hasılarda herhangi bir şikayet ortaya çıkmadan uzun süre ilerleyebilir. Bu nedenle kanser risklerini erken fark etmek, hastaların sağlıklı ve uzun bir yaşam sürmesinin temelini oluşturmaktadır.

Radyoloji Uzmanı Prof. Dr. Ercan Karaarslan, kanserin erken tanısında belirtilerin ortaya çıkmasını beklemenin yanlış bir yaklaşım olduğuna dikkat çekmektedir. Kişinin yaşına, aile öyküsüne ve bireysel risklerine uygun tarama yöntemlerinden yararlanmak, hastalığı tedavinin daha etkili olabileceği dönemde saptamayı mümkün kılmaktadır.

Bazı Kanserler Sessiz İlerliyor

Kanserin erken tanısındaki en önemli zorluklardan biri, başlangıç döneminde hiçbir belirti göstermemesidir. Meme, akciğer, böbrek, karaciğer, pankreas, prostat ve beyin kanserlerinin bir kısmı, hasılarda hiçbir fark ettirilmeden ilerleyebilir.

Kanser türlerine göre bulgu ortaya çıkış zamanlaması değişiklik göstermektedir. Ağrının olmaması, kendini iyi hissetmek ya da günlük yaşamı sorunsuz sürdürmek, mutlaka sağlıklı olunduğu anlamına gelmemektedir. Erken tanının temel hedefi, hastalığın tedavinin en etkili olabileceği aşamada ortaya konulmasıdır.

Kişiye Uygun Tarama Programları

Kanser taramalarında kullanılan yöntemler, kanser türüne ve kişinin taşıdığı risk faktörlerine göre değişmektedir. Dünya Sağlık Örgütü, yararı bilimsel olarak kanıtlanmış tarama programlarını önermektedir:

  • Meme kanseri: Mamografi yöntemi uygulanmaktadır.
  • Rahim ağzı kanseri: HPV temelli testler kullanılmaktadır.
  • Kalın bağırsak kanseri: Dışkı temelli testler ve kolonoskopi uygulanmaktadır.
  • Akciğer kanseri: Yoğun sigara kullanım öyküsü bulunan yüksek risk gruplarında düşük doz bilgisayarlı tomografi önerilmektedir.

Aile Öyküsü Önemli Rol Oynuyor

Ailesinde kanser öyküsü bulunan kişilerin kanser riski ayrıca değerlendirilmesi gerekmektedir. Ailede görülen kanserin türü, hastalık tanısı alan kişinin yakınlık derecesi ve tanı yaşı gibi bilgiler, tarama planını doğrudan etkileyebilir. Gerekli durumlarda genetik danışmanlık ve kişiye özel izlem programları da uygulanabilmektedir.

Tam Vücut MR İmkanları

Gelişen görüntüleme teknolojileri, hastalıkların henüz belirti vermeden saptanmasını mümkün kılmaktadır. Tüm vücut manyetik rezonans (MR) görüntüleme, iyonlaştırıcı radyasyon kullanılmadan vücudun birçok bölgesinin aynı seansta değerlendirilmesini sağlamaktadır.

Tüm Vücut MR yöntemi, çekim protokolüne göre beyin, boyun, göğüs, göz, karaciğer, böbrek, pankreas gibi karın içi organlar, omurga, kemik ve yumuşak dokuların incelenmesine olanak tanımaktadır.