Doğum Sonrası Dönemde Hızlı Duygu Değişimleri

Doğum sonrası dönemde kadınlar hızlı duygu değişimleri yaşayabilmektedir. Psikiyatri Uzmanı Prof. Dr. Engin Emrem Beştepe, bu durumun hormonlardaki değişimin yanı sıra sosyal ve psikolojik faktörlerden de etkilendiğini belirtmektedir.

Kadınların büyük bir kısmında görülen doğum sonrası hüznün, kısa süreli olmasıyla depresyondan ayrıldığını vurgulayan Prof. Dr. Beştepe, "Kadınların yaklaşık yüzde 80'i gibi yüksek bir oranında, doğumun ilk beş günde bu tablo yaşanır. Bu süreçte duyguların çok hızlı değişmesi görülebilir. Ancak bu belirtiler üç ila beş gün sürer ve sonrasında kendiliğinden geçer" demiştir.

Hormonlar Başlıca Biyolojik Neden

Doğumdan sonra kadınların psikolojisinde hızlı değişim yaşanmasının temel nedeninin hormonlar olduğuna işaret eden Prof. Dr. Beştepe, "Progesteron ve östrojen gibi hormonlar aniden düşerken yerini prolaktin ve oksitosin gibi hormonlar alır. Yani bir hormon karmaşası yaşanır" açıklamasında bulunmuştur.

Ancak Prof. Dr. Beştepe, biyolojik faktörlerin tek başına yeterli olmadığını vurgulamaktadır. Psikolojiyi belirleyen çok sayıda faktör bulunmaktadır:

  • Sosyal çevre ve sosyal destek
  • Kişinin benlik saygısı
  • Kendine olan inanç
  • Bebekle ilgili yaklaşım
  • Bebeğe bakabilme konusundaki düşünceler

Bu faktörlerin doğum sonrası psikolojiyi olumlu veya olumsuz yönde doğrudan etkilediği belirtilmektedir.

Doğum Sonrası Hüznün Özellikleri

Doğumun ardından ani duygu değişikliklerinin birçok kadında görülebildiğini ifade eden Prof. Dr. Beştepe, bu durumu "doğum sonrası hüzün" veya "annelik hüznü" olarak tanımlamaktadır.

Bu dönemde yaşanabilecek duygusal değişimler şu şekildedir:

  • Huzursuzluk ve ağlama
  • Duyguların çok hızlı değişmesi
  • Bir an ağlarken hemen ardından gülme

Prof. Dr. Beştepe, bu dönemde annelerin "Doğum sağlıklı geçti mi?", "Bebeğim iyi mi?", "Ona bakabilecek miyim?", "Bebeğimle iyi bir bağ kurabilecek miyim?" gibi sorularla meşgul oldukları bildirilmektedir.

Depresyon İçin Uyarı Belirtileri

Belirtilerin iki haftadan uzun sürmesi ve kişinin günlük işlevselliğini etkilemesi durumları depresyon açısından dikkat gerektirdiğini vurgulayan Prof. Dr. Beştepe, bu aşamada tıbbi müdahale ve psikiyatrist desteğinin önemini vurgulamaktadır.

Doğum sonrası depresyon belirtileri arasında şu durumlar yer almaktadır:

  • Ağlama
  • Huzursuzluk
  • İç sıkıntısı
  • Anksiyete nöbetleri
  • Bebeğe bakamama endişesi

Eğer bu belirtiler iki haftadan daha uzun sürer ve kişinin işlevselliğini olumsuz etkilerse profesyonel yardım alınması gerekmektedir.