ALS Hastalığına Yönelik Yeni Araştırma Projesi
Lider tekno-güzellik şirketi L'Oréal Türkiye, UNESCO Türkiye Milli Komisyonu işbirliğiyle yürüttüğü "Bilim Kadınları İçin" Programı'nın 24. yılında, Anadolu Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Farmasötik Kimya Anabilim Dalı öğretim üyesi Doç. Dr. Belgin Sever'in ALS hastalığına yönelik araştırmasını desteklemeye başladı. Desteklenen dört bilim kadınından biri olan Sever, amyotrofik lateral skleroz (ALS) hastalığının bazı türlerinde sinir hücrelerine zarar veren süreçleri hedefleyen yeni ilaç adayları geliştiriyor.
Hastalığın Mekanizması ve Araştırmanın Amacı
Amyotrofik Lateral Skleroz, kas hareketlerini kontrol eden sinir hücrelerinin zamanla hasar gördüğü, ilerleyici bir nörodejeneratif hastalıktır. Hastalık, sinir hücrelerinin işlevlerini kaybetmesiyle kas kontrolünün giderek zorlaşmasına neden olmaktadır.
ALS'nin bazı türlerinde, mutant SOD1 proteini hücre içinde birikir ve sinir hücrelerine zarar veren süreçlerde rol oynar. Mevcut tedavi seçeneklerinin sınırlı olması, yeni ilaç adaylarına yönelik araştırmaları önemli hale getirmektedir. Doç. Dr. Sever'in projesi, ALS'nin temel mekanizmalarından birini hedef alarak bu alandaki yeni tedavi arayışlarına katkı sunmayı amaçlamaktadır.
Araştırmanın Yöntemi ve Aşamaları
Çalışmada, mevcut tedavilerde kullanılan moleküllerin kimyasal yapılarından yararlanılarak çok sayıda yeni molekül bilgisayar ortamında tasarlanacaktır. Böylece ALS tedavisi açısından potansiyel taşıyan moleküllerin belirlenmesi ve geliştirilmesi hedeflenmektedir.
Projenin ilk aşamasında, tasarlanan moleküller, mutant SOD1 proteinini hedefleme potansiyelleri ve tedaviye uygunlukları açısından bilgisayar ortamında değerlendirilecektir. Bu analizler sonucunda öne çıkan moleküller, laboratuvar ortamında sentezlenerek üretilecektir. Ardından, ALS hücre modelleri üzerinde gerçekleştirilecek testlerle moleküllerin etkileri incelenecektir.
"Bilim Kadınları İçin" Programının 24. Yılı
L'Oréal Türkiye ve UNESCO Türkiye Milli Komisyonu işbirliğiyle yürütülen Bilim Kadınları İçin Programı, kadın araştırmacıların çalışmalarını sürdürmelerini ve bilimsel çalışmalarını daha geniş kitlelerle buluşturmalarını desteklemektedir. Programın 24. yılında dört bilim kadınının araştırmasına destek verilirken, Türkiye'de bugüne kadar desteklenen bilim kadını sayısı 132'ye ulaşmıştır.
Araştırmanın Beklenen Katkısı
Araştırma kapsamında geliştirilecek yeni ilaç adaylarının, mutant SOD1 proteininin neden olduğu zararlı süreçlerin hedeflenmesine yönelik bilimsel bilgi birikimini artırması amaçlanmaktadır. Çalışmanın, ALS'nin temel mekanizmalarının daha iyi anlaşılmasına ve gelecekte yeni tedavi seçeneklerinin geliştirilmesine yönelik araştırmalara katkı sağlaması hedeflenmektedir.






