Çocuklarda Ruh Sağlığı Sorunları Sık Görülüyor
Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre, dünya genelinde 10-19 yaş arasındaki yaklaşık her yedi gençten biri ruhsal bir bozukluk yaşıyor. Ancak bu sorunlar çoğu zaman ailelerin gözünden kaçabiliyor. Çocuk ve Ergen Psikiyatri Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Neriman Kilit, çocukların dışarıdan mutlu ve sorunsuz görünmelerinin ruhsal açıdan iyi oldukları anlamına gelmediğini vurguluyor.
Dr. Kilit, "Çocuğun okula gitmesi, derslerinde başarılı olması ya da arkadaşlarıyla gülerek eğlenmesi, ruhsal açıdan iyi olduğunu tek başına göstermez" uyarısında bulundu.
Davranış Değişiklikleri Önemli İşaretler
Ailelerin çocuklarının davranışlarından çok bu davranışlarda ortaya çıkan değişikliklere dikkat etmesi gerektiği belirtiliyor. Dr. Kilit, bazen çocuğun kelimelerle anlatamadığı ruhsal sıkıntıların öfkesinde, sessizliğinde, içine kapanmasında ya da bedensel yakınmalarında kendini gösterebileceğini söyledi.
Çocuklarda ruhsal sorunların en önemli erken işaretlerinden biri, daha önceki davranışlarından belirgin biçimde farklılaşmalarıdır:
- Önceden neşeli ve hareketli olan bir çocuğun içine kapanması
- Sakin bir çocuğun sürekli öfkeli ve tahamülsüz hale gelmesi
- Sevdiği etkinliklerden uzaklaşması
- Arkadaşlarıyla görüşmek istememesi
Depresyon Farklı Şekillerde Ortaya Çıkabilir
Çocuklarda depresyon yalnızca mutsuzlukla kendini göstermiyor. Dr. Kilit, depresyonun her zaman ağlama ve üzüntüyle ortaya çıkmadığını, özellikle ergenlerde huzursuzluk, sinirlilik, öfke patlamaları ve sürekli memnuniyetsizliğin ön plana çıkabileceğini belirtti.
"Her davranış değişikliğini 'ergenlik dönemidir, geçer' düşüncesiyle açıklamak doğru değildir" diyen Dr. Kilit, uyku, iştah ve bedensel yakınmalardaki değişikliklere de dikkat edilmesi gerektiğini vurguladı.
Çocuk ve Ebeveyn Algılamaları Farklı Olabiliyor
JAMA Psychiatry dergisinde Kasım 2026'da yayımlanan araştırma, 9-17 yaş arasındaki 11.868 çocuk ve ergenin kendi ruh sağlığına ilişkin bildirimleri ile ebeveynlerinin değerlendirmelerini karşılaştırdı.
Araştırmanın bulgularına göre:
- Depresyon, uyku sorunları, madde kullanımı, intihar düşünceleri ve kendine zarar verme davranışları gençler tarafından ebeveynlerine kıyasla daha sık bildirildi
- Ebeveynler bazı kaygı ve davranış bozukluklarını çocuklardan daha sık bildirdi
- Psikiyatrik tanı bildirilen durumların yüzde 65 ile yüzde 98'inde bildirimin yalnızca çocuk ya da yalnızca ebeveyn tarafından yapıldı
Bu bulgular, çocukların kendi anlatımları ile aile gözlemlerinin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini gösteriyor.
Sağlıklı İletişim Önemli
20 Kasım Dünya Çocuk Hakları Günü'nde gündeme gelen konu, çocuklarla sağlıklı iletişimin ne kadar önemli olduğunu ortaya koyuyor. Çocukların yaşadıkları psikolojik sıkıntıları yetişkinler gibi ifade edemeyebileceği göz önünde bulundurulmalı, davranış değişiklikleri yakından takip edilmelidir.






