ITA Türkiye Proje Hızlandırma Programı Başlatıldı

Sanayi Dönüşümünü Hızlandırma Girişimi (Industrial Transition Accelerator – ITA) ve T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, temiz sanayi projelerine yönelik yatırımların önünü açmak amacıyla yeni bir iş birliği başlattıklarını duyurdu. Hayata geçirilen ITA Türkiye Proje Hızlandırma Programı, sanayi kuruluşlarının ticari ölçekli, karbon emisyonları ileri düzeyde azaltılmış temiz sanayi projelerini geliştirmeleri, kamuoyuna duyurmaları ve nihai yatırım kararı (FID) aşamasına taşımalarını destekliyor.

Hedefler ve Beklenen Faydalar

Programın, Türkiye'nin enerji yoğun sektörlerinden kaynaklanan kirliliğin azaltılmasına, daha temiz hava ve daha sağlıklı yaşam koşullarının desteklenmesine katkıda bulunması bekleniyor. Ayrıca ekonomik dayanıklılığın ve ihracat rekabet gücünün güçlendirilmesi, yeni endüstriyel büyüme alanları yaratılması amaçlanıyor.

Odaklanılan Sektörler ve Mevcut Projeler

Program, dört temel sektörde finansmana erişebilecek nitelikteki projelerin sayısını artırmaya odaklanacak:

  • Alüminyum
  • Çimento
  • Kimyasallar (gübre)
  • Çelik

ITA'nın ilk analizlerine göre, bu sektörlerde ilerleme kaydedilebilecek 25'in üzerinde mevcut proje bulunuyor. Bunlar arasında:

  • Gübre sektöründe kamuoyuna duyurulmuş, ticari ölçekli ve karbon emisyonları ileri düzeyde azaltılmış bir proje
  • Dört sektörde yerli şirketler tarafından değerlendirilen ancak henüz kamuoyuna açıklanmamış 10 potansiyel proje
  • Çimento ve gübre sektörlerinde yeni ticari ölçekli girişimlerin önünü açabilecek iki pilot proje
  • Çimento ve çelik sektörlerinde, kısmi karbonsuzlaştırma teknolojilerini kullanan ancak nihai yatırım kararına ulaşmakta güçlük yaşayan 15 ilave proje

Temel Engeller

ITA, hükümet ve proje geliştiricileri, alıcılar ve finans kuruluşlarıyla gerçekleştirdiği görüşmeler sonucunda, projelerin gelişmesini yavaşlatan dört temel engel belirledi:

  • Talep yetersizliği: Türkiye'de ve uluslararası pazarlarda, daha düşük emisyonlu ürünler için uzun vadeli satın alma anlaşmaları yapmaya hazır alıcıların sayısının sınırlı olması
  • Mevzuata ilişkin belirsizlikler: Türkiye'de ve yurt dışında karbon fiyatlandırma sistemlerine ilişkin belirsizlikler

Sonraki Adımlar

Türk sanayi kuruluşları başka projeleri değerlendirirken, açıklanan hedeflerle daha ileri adımlar atma isteklerini ortaya koymaktadır. Mevcut öncelik, potansiyel projeleri kamuoyuna duyurulmuş somut girişimler haline getirmek ve ardından finansmanı sağlanmış faal tesislere dönüştürmektir.