Uluslararası Tasarım Ödülüne Layık Görülen Proje
Mimar Salih Çıkman liderliğindeki Mental Design Works (MDW) tarafından tasarlanan Green Mosque, The Plan Awards 2025'te "Public Space/Future" kategorisinde ödüllendi. Bolu'nun batısında, şehir merkezine 13 kilometre uzaklıkta, asırlık ağaçlarla çevrili ormanlık alanda konumlanan cami, çevresine hükmetmek yerine doğal peyzajın bir parçası olmayı hedefliyor.
Doğayla Bütünleşen Tasarım Anlayışı
Green Mosque'un tasarım konsepti, doğanın içinde sessizce varlık göstererek çevresiyle bütünleşmeyi merkeze alıyor. Işık ve gölge, toprak ve gökyüzü, varlık ve yokluk gibi karşıtlıkların kesiştiği hassas bir dengede konumlanan yapı, ne tamamen yere ait ne de büyük ölçüde gökyüzüne yönelen bir formu benimsemiş. Bu iki durum arasındaki ince çizgide varlık göstererek projenin temel ruhunu oluşturuyor.
Caminin tasarımında doğaya direnmek yerine onunla bütünleşmek temel yaklaşım olarak öne çıkıyor. Yapının sade ve yalın karakteri, tevazu ve saflık kavramları üzerinden şekilleniyor. Bu anlayış, ibadet eden kişiyi gündelik hayatın ve dünyanın görsel ihtişamından uzaklaştırarak daha içsel ve kişisel bir deneyime yönlendirmeyi amaçlıyor.
Mimari Öğeler ve İşlevleri
Orman içerisindeki varlığını tanımlayan en belirgin mimari unsurlardan biri olan dikey beton minare, ormanın yoğun yatay dokusu içerisinde güçlü bir düşey hareket oluşturuyor. Aynı zamanda ziyaretçiler için yönlendirici bir referans noktası görevini üstleniyor. Organik ve doğal çevrenin yanında sessiz bir biçimde yükselen minare, yapının varlığını çevresine baskın bir şekilde dayatmadan hissettirir.
Yapıya eşlik eden geniş ön avlu, ibadet deneyimini yapının sınırlarının ötesine taşıyor. Hava koşullarının elverişli olduğu zamanlarda namaz kılmaya olanak sağlayan bu açık alan, ibadeti doğrudan orman atmosferiyle ilişkilendiriyor. İç ve dış arasındaki sınırın yumuşadığı avlu, doğayla iç içe gerçekleşen farklı bir ibadet deneyimi sunuyor.
Sadelik ve Saflık Üzerinden Tasarım
Mimari sadelik, mekandaki dikkat dağıtıcı unsurları azaltarak bireyin dua anında Yaratıcı ile baş başa kalmasına imkan tanımayı hedefliyor. Gösterişten uzak konsept yaklaşımı, ziyaretçiyi yapının doğal çevresiyle bütünleşen atmosferi içinde karşılayarak gündelik yaşamın yoğunluğundan uzaklaşabileceği ve ibadete odaklanabileceği sakin bir mekansal deneyim sunuyor.
Green Mosque, MDW'nin doğayı tasarımın ayrılmaz bir parçası olarak ele aldığı yaklaşımının bir yansıması olmakla birlikte, sadelik ve tevazu ekseninde şekillenmiş tasarımı sayesinde ibadet mekanını daha dingin ve kişisel bir deneyim alanına dönüştürüyor.
