Betonlaşma şehirleri iki açıdan tehdit ediyor
8 Kasım Dünya Şehircilik Günü ve Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı COP31 öncesinde, iklim değişikliğinin kentler üzerindeki etkilerine yönelik kritik uyarılar geldi. Üskündür Üniversitesi Çevre Sağlığı Program Başkanı Dr. Öğr. Üyesi Ahmet Adiller, betonlaşan şehirlerin hem aşırı ısınmaya hem de taşkınlara karşı savunmasız hale geldiğini belirtti.
Adiller, yağışın yoğunluğunun kontrol edilemese de şehir planlamasıyla risklerin önemli ölçüde azaltılabileceğini ifade etti. "Yağışın şiddetini maalesef kontrol edemeyiz; ancak suyun nereden akacağını, nerede tutulacağını ve yapıların maruz kalacağı risklerin nasıl azaltılacağını planlayabiliriz" dedi.
Kentler iklim hedeflerinin uygulama merkezlerine dönüşmeli
Adiller, COP31'in Türkiye açısından iklim hedeflerini somut uygulamalara dönüştürmek için önemli bir fırsat olduğunu vurguladı. Küresel anlamda kentlerin iklim mücadelesindeki rolünün değiştiğini açıklamış, artık şehirlerin sadece hizmet yürüten kurum değil, ulaşım, yapılaşma, enerji ve su yönetimi kararlarıyla iklim hedeflerinin gerçekleşmesini sağlayan uygulama birimleri olarak değerlendirildiğini aktardı.
Türkiye'deki şehirlerin yapması gerekenler şu başlıklarda toplanmaktadır:
- Sera gazı emisyonlarının azaltılması: Erişilebilir toplu taşıma, güvenli yaya ve bisiklet bağlantıları, binaların yalıtımı ve verimli ısıtma-soğutma sistemleri, yenilenebilir enerji kaynaklarının yaygınlaştırılması
- İklim değişikliğine uyum: Taşkın alanlarının korunması, su kayıplarının azaltılması, yüksek sıcaklık riskine karşı yapay ve doğal gölgelendirme uygulamaları
Yeşil şehir parkların ötesini gerektiriyor
Adiller, "yeşil şehir" kavramının sadece park ve ağaç sayısını artırmakla sınırlanamayacağını açıkça belirtti. Açıklamasında, yeşil şehrin tanımını geniş tutarak şöyle konuştu:
"Yeşil şehir, yalnızca daha fazla ağacı olan değildir. Daha az doğal kaynak tüketip, daha az atık üretererek daha sağlıklı, daha güvenli ve en önemlisi daha sürdürülebilir bir yaşam sunabilen şehirdir. Parklar bu yapının önemli bir parçasıdır; ancak otomobille ulaşıma bağımlı, enerji verimliliği düşük binalarla dolu, su kaynaklarını, havasını ve toprağını kirleten bir kent, yalnızca park sayısını artırarak sürdürülebilir olamaz."
Uzman, her şehrin öncelikle kendi sera gazı emisyonlarını ve iklim risklerini tespit ederek, bu verilere göre çözümler uygulaması gerektiğini vurguladı.
