Klasik Balede Radikal Bir Yorum

Art Seasons organizasyonuyla İstanbul'a gelen Novaya Opera / Balet Moskva'nın "Fındıkkıran: Bu Bir Masal Değil" prodüksiyonu, 1892'de ilk kez sahnelenen klasik eseri bambaşka bir perspektifle yeniden anlatıyor. Altın Maske ödüllü koreograf Pavel Glukhov imzasını taşıyan yapım, Çaykovski'nin değişmeyen müziğini cepheden sağ dönen ancak yaşadıklarının etkisinden kurtulamayan genç asker Nataniel'in hikayesiyle birleştiriyor.

Savaşın Gölgesinde Bir Aşk Hikayesi

Geçtiğimiz Şubat ayında Moskova'da prömiyerini yapan yapım, masalsı dünyanın yerini I. Dünya Savaşı yıllarına bırakıyor. Oyuncak askerler ve masal kahramanlarının yerine savaşın izlerini taşıyan insanlar geçiyor. Anlatının merkezinde ise cepheden dönen fakat travmasını taşıyan Nataniel ve onun sevgilisi Clara'yla kurduğu bağ bulunuyor. Geçmişin anıları arasında yaşayan Nataniel'in hafızasını takip eden seyirci, bir oyuncak bebek ustasının atölyesinden Noel için süslenmiş bir Fransız kasabasına, oradan savaş meydanına uzanan bir dünyanın içine giriyor.

Müzik Değişmez, Hikaye Değişir

Yapımın en dikkat çekici tercihlerinden biri, Çaykovski'nin dünyaca ünlü partisyonuna hiçbir müdahale edilmemesidir. Eser, herhangi bir kesinti ya da tempo değişikliği yapılmadan canlı olarak seslendirilirken, Pavel Glukhov'un çağdaş koreografisi aynı müziğin içinden savaş, kayıp, hafıza, aşk ve yeniden hayata tutunma üzerine tamamen farklı bir hikaye çıkarıyor. İki perde, bir prolog ve bir epilogdan oluşan yapımda Glukhov, çağdaş dansın anlatım olanaklarından yararlanarak Nataniel'in psikolojik dönüşümünü sahneye taşıyor.

Koreograf Pavel Glukhov'un Bakışı

Koreograf ve yönetmen Pavel Glukhov, Fındıkkıran'ın kendisi için her şeyden önce zaman ve kayıp duygusuyla ilişkili olduğunu vurguluyor:

"'Fındıkkıran' benim için bir kayıp hissi, geri dönüşü olmayan bir şeye duyulan histir. Güçlü bir zaman duygusu, zamanın durmaksızın akışı zaten bu müziğin kendine özgü bir parçasıdır. Biz doğar, büyür, yaşlanır ve hayatı tüm kırılmalarıyla yaşarız. Ve bu hayatın bir sonu vardır."

Glukhov, esere yaklaşımını ise şöyle özetliyor:

"Kaderi ve zamanı kandırmak mümkün mü? Oldukça ciddi ve yetişkinlere özgü meseleler üzerine düşünüyoruz. Tam da bu sebeple oyunun adında 'Bu bir masal değil' ibaresi yer alıyor. Ancak burada kesinlikle mucizeye de yer var."

AKM'de Sahnelenecek

"Fındıkkıran: Bu Bir Masal Değil" prodüksiyonu 11-12 Eylül 2024'te Atatürk Kültür Merkezi'nde sahnelenecek. Yapımda klasik baleden çağdaş dansa uzanan bir sahne dili kullanılarak, Nataniel'in hafıza ve gerçeklik arasında yaşadığı karmaşık ruh hali yansıtılıyor.