Deniz Kaplumbağalarının Koruma Projesi
Türkiye'nin önemli biyolojik çeşitlilik unsurlarından olan deniz kaplumbağalarının korunması amacıyla, Fethiye-Göcek Özel Çevre Koruma Bölgesi'nde yürütülen çalışmalar 2026 yılında da devam ediyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğü tarafından yönetilen projede, Pamukkale Üniversitesi'nden Dr. Doğan Sözbilen yürütücülük yapıyor.
Üsküdar Üniversitesi Moleküler Biyoloji ve Genetik Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Doğukan Mutlu, bilimsel ekibin bir üyesi olarak saha çalışmalarına katılıyor. Üniversitenin gönüllü öğrencileri de destek veren bu çalışmalarda, Caretta caretta yuvaları tek tek tespit ediliyor ve korunuyor.
Saha Çalışmalarında Uygulanan Koruma Yöntemleri
Proje kapsamında yürütülen koruma faaliyetleri şunları içeriyor:
- Yuvaların tespiti ve kayıt altına alınması
- Yuvalama alanlarının kafeslenmesi
- Yavruların denize sağlıklı ve güvenli biçimde ulaşmasının sağlanması
- Biyolojik ve genetik araştırmalara paralel veri toplanması
Dr. Doğukan Mutlu, kumsallarında hem biyolojik hem de genetik çalışmaların aralıksız sürdüğünü belirtmiştir.
Pozitif Sonuçlar ve İzleme Bulguları
Elde edilen verilere göre Caretta caretta yuva sayılarında bir düşüş yaşanmamıştır. Dr. Mutlu bu durumla ilgili şunları söylemiştir: "Elde ettiğimiz verilere göre Caretta caretta yuva sayılarında bir düşüş yaşanmaması oldukça sevindirici. Bu durum, koruma çalışmalarının uzun vadede meyvesini verdiğini ve deniz kaplumbağalarının bu kumsalları kullanmaya devam ettiğini gösteriyor."
İnsan Aktiviteleri ve Riskler
Araştırma ekibi, kumsallardaki yoğun insan baskısına da dikkat çekmektedir. Özellikle Karaot plajında ve Akgöl bölgesinde yer alan yuvalama kumsalına yapılan kontrolsüz araç girişleri, hassas yuvalama alanları için ciddi bir risk oluşturmaktadır.
Turizm ve Doğal Yaşam Alanlarının Dengesi
Fethiye kumsalları, hem turizm hem de nesli tehlike altındaki deniz kaplumbağaları için büyük önem taşımaktadır. Kumsallar gündüz tatilcileri ağırlarken, gece saatleri deniz kaplumbağalarının güvenliği açısından kritik öneme sahiptir. Hava karardıktan sonra kullanılan el feneri, cep telefonu ışığı veya yakılan ateşler yavruların yönünü şaşırmasına neden olabilmektedir. Turizmin sürdürülebilirliği, temel olarak dayandığı doğal çevrenin ne kadar iyi korunduğuna bağlıdır.
